માનવતાની દીવાલ બની ભીખુભાઈ પટેલ: ભણતા બાળકોને દર મહિને સહાય આપી શિક્ષણનો દીવો પ્રગટાવ્યો
- પોતે ભણી ન શક્યા, પણ બાળકોને ભણાવવાનો સંકલ્પ: ભીખુભાઈ પટેલની પ્રેરણાદાયક માનવકથા
- કાપડ મિલમાં નોકરી, દિલમાં માનવતા: ભીખુભાઈ પટેલની શિક્ષણસેવા સમાજ માટે પ્રેરણા
- ૧૦૦ રૂપિયાની સહાય, લાખોની આશા: ભીખુભાઈ પટેલ બન્યા ‘માનવતાની દીવાલ’
- સંઘર્ષમાંથી સંવેદના: ભીખુભાઈ પટેલ ભણતા બાળકો માટે આશાનો આધાર
સમાજમાં રોજેરોજ અનેક ઘટનાઓ બનતી રહે છે, પરંતુ કેટલીક ઘટનાઓ એવી હોય છે જે માનવતાનો દીવો પ્રગટાવે છે અને સમાજને નવી દિશા આપે છે. આવી જ એક પ્રેરણાદાયક માનવકથા છે મોગરાવાડી (ચીખલી) નવસારી જિલ્લાના વતની ભીખુભાઈ પટેલની, જેમણે પોતાની સંઘર્ષભરી જિંદગીમાંથી માનવસેવા અને શિક્ષણનો સંકલ્પ ઊભો કર્યો છે.
ભીખુભાઈ પટેલ હાલમાં સુરત શહેરની એક કાપડ મિલમાં નોકરી કરે છે. સામાન્ય આવક હોવા છતાં તેઓ પોતાના પરિવાર સાથે સુરતમાં ભાડાના મકાનમાં રહે છે અને સાથે સાથે પોતાના વતન મોગરાવાડી સ્થિત ઘરનું પણ સંભાળ રાખે છે. તેમના ઘરે દાદી છે, જે આજેય પશુપાલન પર આધારિત જીવન ગુજારે છે. સંઘર્ષ, જવાબદારી અને સંસ્કાર—આ ત્રણેયનું સંયોજન ભીખુભાઈના જીવનમાં સ્પષ્ટ દેખાય છે.
ભીખુભાઈ પટેલે પોતે ટી.વાય.બી.એ. સુધી અભ્યાસ કર્યો છે. પરંતુ ત્યારબાદ ગંભીર આર્થિક પરિસ્થિતિને કારણે આગળ ભણવાની તક તેમને મળી નહોતી. તેઓ કહે છે, “સાહેબ, ભણવાનો ખૂબ મન હતો, પરંતુ પૈસાની તકલીફ એટલી ગંભીર હતી કે આગળ ભણવું શક્ય ન બન્યું.” આ અધૂરી રહેલી ઈચ્છા આજે તેમના જીવનનું દુઃખ નહીં, પરંતુ પ્રેરણાનું સ્ત્રોત બની છે.
પોતે ભણી ન શક્યા તેનો ખોટો અફસોસ રાખવાને બદલે ભીખુભાઈએ એ નિર્ણય લીધો કે પોતાના બાળકોને કોઈપણ પરિસ્થિતિમાં શિક્ષણથી વંચિત નહીં રાખે. આજે તેમની આ ભાવના સાકાર થઈ રહી છે. તેમનો મોટો દીકરો કિરણ હાલમાં ભરૂચ સ્થિત મેડિકલ કોલેજમાં અભ્યાસ કરી રહ્યો છે. આ માત્ર એક પરિવારની સફળતા નથી, પરંતુ એ સાબિતી છે કે સંઘર્ષ વચ્ચે પણ સંકલ્પ હોય તો સપના સાકાર થઈ શકે છે.
કિરણના અભ્યાસ દરમિયાન “સંકલ્પ એજ્યુકેશન ટ્રસ્ટ” અને સંબંધિત ગ્રુપ દ્વારા રોહિણા આશ્રમશાળા ખાતે આયોજિત એક મિટિંગ દરમિયાન સહકાર આપવામાં આવ્યો હતો. એ સમયથી ભીખુભાઈ પટેલ ગ્રુપ સાથે સક્રિય રીતે જોડાયેલા છે અને આજે પણ સમયાંતરે સંપર્કમાં રહે છે. ઘણીવાર તેઓ ફોન કરીને પોતાની પરિસ્થિતિ, બાળકોની પ્રગતિ અને ભવિષ્યની ચિંતાઓ અંગે ખુલ્લેઆમ વાત કરે છે.
ભીખુભાઈ માત્ર પોતાના પરિવાર પૂરતા સીમિત નથી. તેમની માનવતા અહીંથી શરૂ થાય છે. તેમણે “માનવતાની દીવાલ” સમાન એક અનોખી પહેલ શરૂ કરી છે, જેમાં ભણતા બાળકોને દર મહિને ૧૦૦ રૂપિયાનું નાનકડું પરંતુ મહત્વપૂર્ણ સહાયરૂપ યોગદાન આપે છે. આ રકમ કદાચ મોટી ન લાગતી હોય, પરંતુ જે બાળક માટે તે મળે છે, તેના માટે તે આશાનો દીવો બની જાય છે.
આ સહાય પાછળ કોઈ પ્રચાર, દેખાડો કે પ્રતિષ્ઠાનો ભાવ નથી. ભીખુભાઈનું માનવું છે કે, “જો હું ભણી ન શક્યો, તો કોઈ બીજું બાળક પૈસાના અભાવે ભણવાનું છોડે એ મને ચાલે નહીં.” તેમની આ વિચારધારા જ તેમને સમાજમાં એક માનવતાની દીવાલ તરીકે ઊભા કરે છે.
આવનાર સમયમાં તેમની દીકરી પણ ખૂબ મહેનત કરી રહી છે. ભીખુભાઈ હંમેશા કહે છે કે, “મારી દીકરી આગળ ભણશે, ત્યારે જો જરૂર પડશે તો સહકાર આપજો.” આ વાતમાં કોઈ માંગણી નથી, પરંતુ એક વિશ્વાસ છે—સહકાર અને સંવેદનશીલ સમાજ પરનો વિશ્વાસ. સંકલ્પ એજ્યુકેશન ટ્રસ્ટ દ્વારા પણ તેમને ખાતરી આપવામાં આવી છે કે ભવિષ્યમાં પરિવારને હંમેશા સહયોગ મળશે.
ભીખુભાઈ પટેલ જેવા લોકો સમાજ માટે મૌન પ્રેરક હોય છે. તેઓ મંચ પર ભાષણ નથી આપતા, પરંતુ પોતાની જીવનશૈલી અને સેવા દ્વારા સંદેશ આપે છે. આજે જ્યારે સમાજમાં સ્વાર્થ અને અસંવેદનશીલતા વધતી જાય છે, ત્યારે આવા લોકો માનવતાની દીવાલ બનીને ઊભા રહે છે.
આ કથા આપણને એ શીખવે છે કે સેવા માટે મોટા પદ, મોટી સંપત્તિ કે વિશાળ સંસ્થા જરૂરી નથી. સાચી ભાવના, સંકલ્પ અને થોડી માનવતા હોય તો સામાન્ય માણસ પણ સમાજમાં અસાધારણ ફેરફાર લાવી શકે છે. ભીખુભાઈ પટેલનું જીવન એ જીવંત ઉદાહરણ છે કે સંઘર્ષમાંથી જન્મેલી સંવેદના સમાજને નવી દિશા આપી શકે છે.
દિવ્યભાસ્કર જેવા માધ્યમ દ્વારા આવી પ્રેરણાદાયક માનવકથાઓ સમાજ સુધી પહોંચે, એ જ સાચી માનવસેવા છે. ભીખુભાઈ પટેલને સલામ, જેમણે પોતાની અધૂરી શિક્ષણયાત્રાને અનેક બાળકોના ઉજ્જવળ ભવિષ્યમાં ફેરવી દીધી છે.
